Latarnia w Pafos odzyskała dawne zaplecze. Odkryto rzymski system wodny

Zakończyły się prace renowacyjne przy pomocniczych budynkach latarni morskiej w Pafos. Odnowiono otoczenie, wytyczono ścieżki dojścia i uporządkowano teren wokół jednego z najbardziej rozpoznawalnych punktów miasta.

Podczas prac archeolodzy odkryli cysternę, brukowaną posadzkę oraz kanał. Elementy te prawdopodobnie należały do starożytnego systemu zarządzania wodą z wczesnego okresu rzymskiego, datowanego na I–II wiek naszej ery. Oznacza to, że w bezpośrednim sąsiedztwie dzisiejszej latarni zachowały się ślady znacznie starszej historii.

Latarnia morska powstała w 1888 roku

Budynek wzniesiono w okresie brytyjskiej administracji na Cyprze. Latarnia ma około 20 metrów wysokości i przez dziesięciolecia pomagała statkom bezpiecznie orientować się przy wejściu do portu w Pafos.

Zanim powstały zorganizowane latarnie, ostrzegano statki przed niebezpiecznym wybrzeżem za pomocą ognisk. Rozpalano je w strategicznych miejscach, aby sygnalizować obecność skał, płycizn i innych zagrożeń.

Budowa latarni była więc ważnym krokiem w rozwoju profesjonalnej sygnalizacji morskiej na wyspie.

W pomocniczych budynkach mieszkali latarnicy

Latarnia nie działała samodzielnie. Przez wiele lat opiekowali się nią latarnicy, którzy mieszkali w sąsiednich budynkach razem ze swoimi rodzinami.

Do ich obowiązków należało utrzymywanie światła, kontrolowanie urządzeń i dbanie o sprawność całego systemu. Praca wymagała stałej obecności, szczególnie w nocy, podczas sztormów i przy ograniczonej widoczności.

Ostatnia rodzina latarników opuściła budynki w 1982 roku. Powodem były zmiany technologiczne i coraz większa automatyzacja działania latarni.

Od tego czasu nie trzeba było już utrzymywać stałej obsady na miejscu.

Pod latarnią odkryto rzymskie pozostałości

Najciekawszym elementem zakończonych prac są odkrycia archeologiczne.

W ziemi znaleziono cysternę, brukowaną powierzchnię oraz kanał. Archeolodzy uważają, że mogły one tworzyć część systemu wodnego funkcjonującego w okresie rzymskim.

Nie oznacza to, że sama latarnia pochodzi z czasów starożytnych. Jej budowę rozpoczęto dopiero w XIX wieku. Odkrycia pokazują jednak, że miejsce było wykorzystywane i przekształcane w różnych epokach.

To właśnie współistnienie kilku warstw historii sprawia, że obszar latarni jest tak wyjątkowy.

Nie jest starożytnym zabytkiem, ale tworzy wyjątkowy zespół

Starszy archeolog Departamentu Starożytności Efstathios Raptou określił latarnię jako obiekt emblematyczny i najbardziej rozpoznawalną latarnię morską na Cyprze.

Sam budynek nie jest starożytnym zabytkiem. Został zbudowany w czasach brytyjskich i był później modernizowany. Znajduje się jednak na terenie stanowiska archeologicznego Kato Pafos, dlatego tworzy z nim wyjątkowe połączenie.

W jednym miejscu można dziś zobaczyć pozostałości rzymskich budowli, zabytki związane z historią starożytnego miasta oraz XIX-wieczną infrastrukturę morską.

To rzadka sytuacja, w której współczesny obiekt nadal pełni swoją pierwotną funkcję, a jednocześnie stał się częścią dziedzictwa i krajobrazu turystycznego.

Latarnia nadal pomaga statkom

Mimo upływu ponad 130 lat latarnia wciąż służy celom nawigacyjnym. Jej znaczenie jest dziś inne niż w czasach, gdy latarnicy mieszkali obok i ręcznie obsługiwali urządzenia, ale światło nadal pozostaje punktem odniesienia dla żeglugi.

Jednocześnie obiekt na stałe wpisał się w panoramę Pafos. Dla mieszkańców jest charakterystycznym elementem miasta, a dla turystów – jednym z najbardziej oczywistych punktów na mapie spaceru po Kato Pafos.

Odnowione otoczenie i nowe ścieżki mają ułatwić dostęp do miejsca oraz lepiej połączyć je z pozostałą częścią stanowiska archeologicznego.

Pafos pokazuje historię warstwami

Latarnia jest dobrym przykładem tego, jak na Cyprze nakładają się różne epoki.

Najpierw funkcjonował tutaj rzymski system wodny. Później powstała brytyjska infrastruktura nawigacyjna. Przez dziesięciolecia mieszkali tu latarnicy, a dziś miejsce odwiedzają turyści spacerujący po terenie Kato Pafos.

Każda z tych historii pozostawiła po sobie materialny ślad.

Dzięki zakończonym pracom teren wokół latarni jest bardziej dostępny i czytelny dla odwiedzających. Jednocześnie zachowano charakter miejsca, które nadal pełni funkcję nawigacyjną.

Latarnia w Pafos nie jest więc wyłącznie malowniczym budynkiem nad morzem.

To punkt, w którym spotykają się rzymska gospodarka wodna, brytyjska historia żeglugi i współczesne życie jednego z najważniejszych miast Cypru.

Więcej informacji o miejscach wartych odwiedzenia na wyspie publikujemy w dziale: https://cyprnews.pl/turystyka

Źródła: Department of Antiquities Republiki Cypryjskiej, Cyprus News Agency, Cyprus Ports Authority.